قضاوت با شما
پارهی نخست : یکی از جدیترین و البته ضروریترین خواستهی هر انسانی ، داشتن یک شغل است و هر فردی به فراخور شغلی که دارد ، مقدار درآمد و میزانِ رضایتمندیاَش با دیگران متفاوت است که این خود بالذات نه حُسنی بهشمار میآید و نه عیبی .
دستیابی هریک از ما به یک شغل ، رابطهای مستقیم با تلاش فردی خودمان دارد اما بالطبع شاغلشدن اکثر شهروندان هر جامعهای بدون تأثیرپذیری از شرایط وقت آن جامعه و سیاستهای دولتمردان ، امکانپذیر نیست . نه تنها امکانپذیر نیست بلکه اتفاقا این مهم به میزانِ بسیار زیاد متأثر از سیاستهایِ آن دولتمردان بوده و هست و خواهد بود .
پارهی دوم : مسئولانِ محترمی که امروزه فراهمکردن شرایطِ اشتغال شهروندان به عهدهی آنان است ، مدتی است که آمار و ارقامی در این خصوص ارائه میدهند و مدعیاَند که این ارقام بیانگرِ میزانِ مشاغلی است که تاکنون برایِ مردم تدارک دیدهاند و به ادامهی آن نیز مشغولند . دو نمونه از این آمار را بخوانید ؛ مسئولان امر اعلام کردهاند که :
1ـ تعداد بیکارانِ فعلیِ جامعهی ایرانی چهار الی پنجمیلیون بیشتر نیست ! ! ( یعنی مابقی شاغل هستند ) .
2ـ سالانه یکمیلیون و یکصدهزار الی یکمیلیون و پانصدهزار شغل به همت ایشان در ایران ایجاد میشود و تا پایانِ دولتِ دهم ، بیکاری در ایران ریشهکن خواهد شد .
بدون هیچگونه قضاوتی در خصوص ادعاهای فوق ، شما را به خواندن پارهی سوم این مقال دعوت میکنم .
پارهی سوم : شغل چیست ؟ ( این قسمت به نقل از آقای " نعمت احمدی " است که در ستون "حرفِاول" روزنامهی شرق، مورخ یکشنبه 3 بهمن 1389 درج شده است ) .
معاون اول رئیسجمهور مدعی است بیش از تعهد شغل ایجاد کردهایم . ظاهرا دولت تعهد کردهبود برای امسال یک میلیون و یکصدهزار شغل ایجاد کند اما به گفتهی معاون اول رئیسجمهور یک میلیون و 500هزار شغل ایجاد شده و دولت تلاش دارد برای سال آینده دومیلیون شغل ایجاد کند . مطمئنا میتوانیم از این نیز بیشتر شغل ایجاد کنیم . ( رسانهها ) برابر اصل 28 قانون اساسی هرکس حق دارد شغلی را که به آن مایل است و مخالف اسلام و مصالح عمومی و حقوق دیگران نیست برگزیند . دولت موظف است با رعایت نیاز جامعه به مشاغل گوناگون ، برای همهی افراد امکان اشتغال به کار و شرایط مساوی را برای احراز مشاغل ایجاد کند . آنچه معاون اول محترم رئیسجمهور در خصوص تعهد ایجاد شغل گفته ، برمیگردد به تصریح قانون اساسی که دولت را موظف کرده است با رعایتِ نیازِ جامعه شغل ایجاد کند . دولت نیز با تکیه بر وظیفهی خود در سال جاری تعهد یکمیلیون و یکصدهزار شغل را کرده بود که خوشبختانه یکمیلیون و 500هزار شغل ایجاد شده است و هماکنون با توجه به خبر فوق از جمع بیکاران کشور یکمیلیون و پانصدهزار نفر کاسته شده است که دلیل رونق بازار کار است . حال پرسش این است که این آمار از کجا آمده و تعریف شغل از نظر دولت چیست ؟ این افراد آیا تابع قانون کار هستند ؟ در روز چندساعت مشغول به کار شدهاند ؟ اصولا اشتغال به چه حرفهای را شغل میگویند ؟ این مشاغل دائمی هستند یا موقت ؟
از نظر عرف جاری جامعه به فردی شاغل میگویند که بتواند از حاصل دسترنجِ خود زندگیِ روزانهاش را بچرخاند ، از نظر آینده دارای بیمهی تأمین اجتماعی باشد که علاوه بر استفاده از بیمهی درمانی ، دارای بیمهی بازنشستگی نیز باشد و همچنین مشمول بیمهی ایام بیکاری و ازکارافتادگی نیز شود . نمیدانم منظور از شغل موردِ نظر معاون اول محترم رئیسجمهور چیست؟
از طرفی میدانیم که بسیاری از کارخانهها و واحدهای تولیدی با ظرفیتی کمتر از ظرفیتِ واقعی خود مشغول به کار هستند و تعدادی از واحدهای تولیدی به هر علت تعطیل شدهاند و کارگران این واحدها به جمع بیکاران پیوستهاند . اینکه گفته میشود یکمیلیون و 500هزار شغل ایجاد شده ، با کدام آمار و در چه بخشهایی این افراد مشغول به کار شدهاند ؟ کاش معاون محترم رئیسجمهور با تقسیمبندی مشاغلِ ایجاد شده ، مثلا بخش خدمات ، بخش کارگری ، صنایع و دیگر بخشها ، آماری از نوع مشاغل ایجادشده اعلام میکرد تا مشخص شود حرکت کلیِ مشاغل ایجادشده به کدام سمتوسو بوده است . بعد از پیروزی انقلاباسلامی تحصیلات دانشگاهی با تأسیس دانشگاههای مختلف رونق گرفت و در اکثر رشتهها ، با انبوه فارغالتحصیلان روبهرو هستیم . برای نمونه رشتهی حقوق ـ که اتفاقا معاون اول رئیسجمهور دانشآموختهی این رشته هستند ـ در هر امتحانی که کانونهای وکلا یا دادگستری به جهت انتخاب وکیل یا قاضی برگزار میکنند ، تعداد زیادی شرکتکننده داریم ، آیا مشاغل ایجادشده صرفا مشاغلی که نیاز به نیرویِ کار دارد هستند یا در رشتههایی که دانشآموختگان دانشگاهی در آن فارغالتحصیل شدهاند هم جزء مشاغل ایجادشده به وسیلهی دولت است . هماکنون دوایر دولتی با ممنوعیتِ استخدام روبهرو هستند و ظاهرا شیوهی استخدام در دوایر دولتی و وابسته به دولت به مجوز قانونی نیاز دارد اما سرمایهگذاری و ایجاد شغل در بخش خصوصی از این ممنوعیت و محدودیت برخوردار نیست و ظاهرا باید این یکمیلیون و 500هزار شغل در بخشی باشد که با سرمایهگذاری ، ایجادشده باشد . از نظر عملی برای ایجاد هر شغل به سرمایهگذاری نیاز است و مبالغی باید سرمایهگذاری شود و واحدی تولیدی یا خدماتی تشکیل و افرادی در آن مشغول به کار شوند . مبلغ سرمایهگذاری در رشتههای مختلف کاری متغیر است . حال پرسش این است ؛ چه میزان و مبلغ سرمایهگذاری برای ایجاد این میزان شغل صرف شده است ؟ لابد دولت با تکیه بر میزان سرمایهگذاری به این آمار رسیده یا اینکه با تکیه بر اجباریبودنِ بیمهی تأمیناجتماعی و نگاه به صدور دفترچههای صادره بابت جذب بیکاران به واحدهای شغلی ، این آمار را به دست آورده است . وقتی عضوی از یک خانواده مشغول به کار میشود آرامش و اطمینانی در خانواده بهوجود میآید و میدانیم که بسیاری از مفاسد اجتماعی از اعتیاد و دیگر ناهنجاریها ریشه در بیکاری دارد . جای خوشحالی است که با همت دولت یکمیلیون و 500هزار خانواده به آرامشی رسیدهاند که عضوی از اعضای خود را به عنوان نانآور در کنار خود دارند . و مهمتر اینکه بنابر گفتهی معاون اول محترم رئیسجمهور ، در سال آینده دومیلیون شغل و حتی بیشتر بهوسیلهی دولت و با سرمایهی لازم ایجاد خواهد شد و این وعدهی خوبی برای جویندگان کار است به شرط آنکه آماری که در اختیار دولت میگذارند واقعی باشد .
درود بر شما .
